Przejdź do głównej zawartości

Czy Polsce potrzebny jest Senat? | Młodzi w Polityce

Artykuł 95. Konstytucji RP jasno informuje, że władzę ustawodawczą w Polsce sprawuje parlament - złożony z izby niższej (Sejmu) i wyższej (Senatu). Mimo to, przed prawie każdymi wyborami do Sejmu i Senatu pojawia się postulat likwidacji, bądź dużej reformy izby wyższej. Z jakimi propozycjami reformy Senatu spotkaliśmy się w historii? Czy Polska potrzebuje stu dodatkowych parlamentarzystów? Na te i inne pytania postaram się odpowiedzieć w tym artykule. 


Historia Senatu RP.

Kiedy w Polsce mieliśmy do czynienia z monarchią królewską, król podejmował najważniejsze decyzje w gronie najbliższych doradców i pracowników. Ciało to nosiło nazwę Rada Królewska.
W wielu monarchiach z biegiem czasu Rada przekształcała się w izbę wyższą parlamentu. W Polsce doszło do tego w roku 1493. W skład Senatu I Rzeczypospolitej, który pracował w latach 1493-1795 wchodzili głównie biskupi oraz powołani przez Króla najważniejsi urzędnicy w kraju. 

Trzy lata po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, instytucja Senatu została oficjalnie przywrócona. Opracowana w 1935 roku - Konstytucja Kwietniowa znacznie ograniczała prawo bierne w wyborach do izby wyższej. które posiadało ówcześnie trochę ponad 100 000 osób. Dodatkowo, Konstytucja z 1935 roku nadawała prawo Prezydentowi RP do mianowania 1/3 składu senatorów. Zmieniono także liczbę senatorów, ze 111 do 96. Od 1921 do 1939 roku przeprowadzono pięć wyborów do parlamentu.

Znalezione obrazy dla zapytania senat II RP

Po zakończeniu wojny, w 1946 roku komuniści zdecydowali się na przeprowadzenie referendum, w którym obywatele mieli zdecydować m.in. o istnieniu Senatu. Wedle sfałszowanych przez komunistów wyników głosowań za jego likwidacją opowiedziało się 68% obywateli. Tak naprawdę była to liczba 27% osób. Senat został zlikwidowany na ponad 40 lat.

Znalezione obrazy dla zapytania 30 czerwca 1946

Podczas Pierwszych wolnych wyborów, które odbyły się 4 czerwca 1989 roku, do odrestaurowanego Senatu wybranych zostało 99 parlamentarzystów z listy "Solidarności", zaś 1 osoba reprezentowała odsuwaną od władzy PZPR. Na podstawie ustaleń Okrągłego Stołu w każdym województwie, oprócz warszawskiego i katowickiego wybierano po dwóch senatorów. 

Od 1989 do 2011 roku ordynacja do Senatu była bardzo podobna. Od sześciu lat senatorowie wybierani są w ordynacji większościowej (Jednomandatowe Okręgi Wyborcze).

Kompetencje Senatu

Obecnie Senat ma o wiele mniejszą rolę w tworzeniu państwa niż Sejm. Jego rola ogranicza się do zatwierdzania kandydatur na wysokie stanowiska państwowe (np. Prezes IPN), czy zgody na przeprowadzenie referendum ogólnokrajowego. Oprócz tego, Senat powołuje swoich reprezentantów do Rady Polityki Pieniężnej, Kolegium IPN, czy Krajowej Rady Sądownictwa. Rolą Senatu jest również sprawowanie opieki nad Polonią. Przez Senat muszą przejść wszystkie ustawy procedowane przez izbę niższą. Senat ma również inicjatywę ustawodawczą.

Znalezione obrazy dla zapytania senat

Marszałek Senatu jest oficjalnie trzecią najważniejszą osobą w państwie. podczas wizyt zagranicznych gości wraz z Prezydentem, Marszałkiem Sejmu i Premierem przyjmuje oficjalne delegacje. Oprócz tego Marszałkowi Senatu przysługuje ochrona Biura Ochrony Rządu. Kiedy po śmierci Prezydenta, jego funkcji nie może przejąć Marszałek Sejmu, należy to do kompetencji Przewodniczącego Senatu,

Znalezione obrazy dla zapytania karczewski

P.S. Serdecznie Zapraszam do obejrzenia naszego wywiadu z obecnym Marszałkiem Senatu - Stanisławem Karczewskim. (https://www.youtube.com/watch?v=4eU7mM4pZGs&t=1115s)

Czy Polska potrzebuje Senatu?

Co jakiś czas, w dyskusji publicznej pojawia się kwestia likwidacji lub reformy Senatu. Mimo upływu czasu wiele formacji politycznych nie zmienia zdania związanego z jego likwidacją. 

Przed wyborami parlamentarnymi w 2015 roku, reprezentanci Prawa i Sprawiedliwości, jasno mówili o braku zgody na takie działanie. "Naszą tradycją od zawsze był dwuizbowy parlament. Poza tym sposób uchwalania ustaw już niejednokrotnie pokazał, że gdyby nie było Senatu, to liczba bubli prawnych byłaby jeszcze większa" - mówiła ówczesne rzeczniczka PiS - Elżbieta Witek, obecna Minister w KPRM.

We wszystkich kampaniach wyborczych od 2007 roku za wykreśleniem z Konstytucji opowiadała się Platforma Obywatelska. Półtora roku temu, minister Kierwiński powiedział : "W tej kampanii wyborczej retoryka Platformy w sprawie likwidacji Senatu nie uległa zmianie. - W aktualnej sytuacji trudno wyobrazić sobie większość konstytucyjną, która poparłaby taki projekt"

Znalezione obrazy dla zapytania kierwinski

Kukiz'15 i KORWiN twierdziły jasno, że Senat powinien być izbą złożoną z osób zasłużonych dla kraju, dla których teraz nie ma miejsca w politycy. Takimi osobami mogliby być np. byli prezydenci, premierzy.

Z kolei PSL opowiada się za zmienieniem Senatu na Izbę Samorządową. Chodzi o to, aby prezydenci, wójtowie i burmistrzowi mogli łączyć swoje funkcje z pracą w Izbie Samorządowej.

Podsumowując, uważam, że Senat w obecnym kształcie jest Polsce nie potrzebny. Według mnie, rola tej izby powinna być radykalnie zmieniona. Senatorowie powinni skupić się na pracy na rzecz samorządu terytorialnego. Część z nich powinna być wybierana przez Prezydenta RP - tak jak miało to miejsce przed wojną. Uważam, że Senat powinien być Polityczną Ekstraklasą, w której grałyby najbardziej zasłużone osoby dla kraju. Sądzę, że przedwyborcze propozycje PSL i Kukiz'15 są jak najbardziej w porządku, jednak w obecnej sytuacji politycznej nie są do zrealizowania.

Znalezione obrazy dla zapytania senat

Dawid Szala

Komentarze