Przejdź do głównej zawartości

Sejm kontra samorządy | Młodzi w Polityce


10 listopada Prawo i Sprawiedliwość złożyło projekt zmian w ordynacji wyborczej (druk 2001). Kilka dni później propozycje zmian przedstawiło Kukiz’15. 23 listopada w Sejmie odbyła się bardzo długa debata, w której dyskutowano nad projektami zmian – zarówno tym złożonym przez PiS, jak i Kukiz’15. Dyskusja ta zostanie w pamięci u wielu parlamentarzystów. Na samym początku debaty poseł Marek Sowa złożył wniosek formalny o zwołanie Konwentu Seniorów oraz uzupełnienie porządku obrad o projekt Nowoczesnej, który partia Ryszarda Petru złożyła już w maju – prowadzący obrady, wicemarszałek Stanisław Tyszka odparł jednak, że najwidoczniej posłowie Nowoczesnej nie znają regulaminu Sejmu, który mówi, że wnioski o uzupełnienie obrad składa się poprzedniego dnia do 21.

PiS kontra PKW

Do projektu ustawy złożonej przez PiS PKW odniosło się w bardzo merytoryczny sposób; przewodniczący Wojciech Hermeliński chwalił z mównicy rozwiązanie wprowadzające zbroszurowaną kartę do głosowania – z drugiej strony mocno krytykował wiele zapisów. Właściwie nie była to w pełni jego krytyka, tylko bardziej opinia całej Państwowej Komisji Wyborczej. 
Chciałbym teraz wymienić najważniejsze elementy tej oceny:

     1)      do wyborów pozostało już mniej niż rok – wprowadzanie zmian w tak krótkim czasie będzie bardzo trudne;  

     2)      PKW ma 60 dni od wejścia w życie ustawy na powołanie komisarzy wyborczych – 16 w województwach i dalej 380 powiatowych komisarzy;

     3)      Ci właśnie komisarze nie będą musieli być sędziami, wystarczy, że byliby prawnikami; co najważniejsze, ustawa autorstwa PiS usuwa zapis o apolityczności komisarzy wyborczych;

     4)      Ustawa rozszerza katalog wartości niepieniężnych, które mogą być przyjmowane przez komitety wyborcze, co stwarza ryzyko zatarcia się jawności finansowania kampanii wyborczej.

Znalezione obrazy dla zapytania hermeliński

O czym jeszcze stanowi projekt?

Dwukadencyjność wójtów, burmistrzów i prezydentów miast: pomysł zarówno chwalony, za możliwe zapobiegnięcie tworzeniu się lokalnych układów, które stają się dużym problemem; z drugiej strony również krytykowany za zabieranie z samorządów osób najlepiej znających problemy lokalnej społeczności. 

Przykładowo burmistrz Kowalski może zbudować układy w całym mieście tak, że wszystko będzie powiązane z jego osobą, a najważniejsze funkcje sprawować będą znajomi; a wójt Nowak być może nie będzie budował takich siatek, tylko faktycznie będzie poprawiał życie mieszkańców w swojej gminie.

Znalezione obrazy dla zapytania łukasz schreiber
Gdy kilka miesięcy temu pojawił się projekt kadencyjności, wielkie wzburzenie spowodowało naliczanie kadencji, które już ktoś odbył; teraz stanowisko PiS w tej sprawie się zmieniło: „Wsłuchując się w głos pana prezydenta, opozycji, samorządowców, nie dzieje się to z zaliczeniem już odbytych kadencji, a pierwsza kadencja jest liczona od roku 2018” – mówił poseł Łukasz Schreiber z Prawa i Sprawiedliwości


Likwidacja ordynacji większościowej na rzecz proporcjonalnej; celem tego działania ma być rzeczywiste odwzorowanie poparcia w gminach. Zastanówmy się jednak jaki ma to sens w skali małej ojczyzny? Poseł Robert Winnicki apelował, aby nie zabierać wiosce, z której pochodzi radnego; z racji, że są to tak małe wsie, nie będą miały swoich przedstawicieli w radach. Można powiedzieć, że te zmiany może i wprowadzą rzeczywiste odwzorowanie poparcia, ale totalnie zniszczą sens samorządności. Sprawy wsi Skrzydlice będzie reprezentował radny z miejsca siedziby gminy, bo jest największa? Prawdopodobnie nie, bo te sprawy nie będą go interesować. Rady gmin są po to, aby właśnie zarządzać tą najmniejszą jednostką samorządu terytorialnego z punktu widzenia mieszkańców.

Myślę, że jednym z nielicznych plusów tej ustawy jest likwidacja progu wyborczego w miastach do 20 tysięcy mieszkańców.

Samorząd według Kukiza

Znalezione obrazy dla zapytania kukiz

Projekt proponowany przez ruch Kukiz'15 wprowadza na wszystkich szczeblach samorządu ich sztandarowe hasło – jednomandatowe okręgi wyborcze.  
„JOW-y ożywiają życie publiczne, dając szansę nowym, ambitnym osobom na zaistnienie w polityce – nie muszą oni bowiem wspierać się na machinie partyjnej. Ponadto JOW-y tworzą relację między wyborcą a wybranym radnym, budując partnerstwo na linii władza-obywatel, przyczyniając się do rozwoju społeczeństwa obywatelskiego oraz większego poczucia odpowiedzialności za dobro wspólne” – napisano w uzasadnieniu.

Wybory do …

      1)      Rady gminy odbywały by się w okręgach, których granice i numery ustalałaby rada gminy na wniosek wójta według normy przedstawicielstwa: liczba mieszkańców dzielona przez liczbę radnych w gminie.

Znalezione obrazy dla zapytania rada gminy tabliczka

      2)      W wyborach do rad powiatów okręgiem byłaby gmina; w przypadku mniejszej liczby  gmin od miejsc dla radnych mogłoby dojść do dzielenia gmin, a także odwrotnie, gdyby liczba gmin była wyższa, łączono by gminy w okręgi.

      3)      Do sejmików wojewódzkich, co do zasady wybory wyglądałyby tak samo jak do rad powiatów

Zgodnie z projektem Kukiz'15 zmianie uległaby również liczba radnych: obecnie na 40 tysięcy osób przypada 15 radnych, a na kolejne rozpoczęte 20 tysięcy kolejnych dwóch. Projekt zakłada, że na jednego radnego przypadłoby średnio 4 tysiące wyborców; na 40 tysięcy osób byłoby wtedy 9 radnych, a na kolejne rozpoczęte 8 tysięcy zwiększałoby się liczbę radnych o 2. W przypadku powiatów powyżej 120 tysięcy mieszkańców liczba radnych byłaby większa o dwóch w przypadku rozpoczęcia kolejnych 20 tysięcy; maksimum liczby radnych byłoby 55.

Projekt Kukiz'15 zawiera również zapisy o dwu-kadencyjności: „Ograniczenie liczby kadencji wójta, burmistrza, prezydenta miasta ma służyć stałej wymienności elit politycznych na poziomie lokalnym i zapobieganiu tworzenia się zamkniętych, skostniałych układów polityczno-biznesowo-towarzyskich, które monopolizują władzę na poziomie lokalnym przez kilkanaście, a w pewnych przypadkach kilkadziesiąt lat. Projektodawcy nie zakładają oczywiście, że w każdym przypadku rządy tej samej osoby w gminie prowadzą do patologii, jednak niewątpliwie podnoszą one ryzyko wystąpienia negatywnych, nagannych zjawisk” – wskazano w uzasadnieniu.

Znalezione obrazy dla zapytania ustawa

Niestety najgorszą cechą wszystkich tych projektów oprócz tego, który przedstawiła w maju Nowoczesna jest czas ich przedstawienia. Do wyborów pozostał niespełna rok i nagle, "na gwałt" proceduje się ustawy zmieniające ich wygląd. Jeżeli weszłaby w życie to PKW miałaby ogromy problem, jakim byłoby wprowadzenie ich w krótkim czasie. Prawo i Sprawiedliwość przyzwyczaiło nas do procedowania ustaw fundamentalnie ważnych pod koniec roku, z dużą szybkością. Być może powodem tego jest strach przed porażką w wyborach samorządowych? Tę kwestię chciałbym pozostawić otwartą; myślę, że każdy odpowie sobie na to pytanie sam.

Andrzej Mandryka

Komentarze

  1. Andrzej,jak tak to rozumiesz to masz oponenta w mojej osobie.Ja bym poszedl dalej z kadencyjnoscia od zaraz,byles dwie to wypad.Brudy sie sprzata wszystkie a nie po trochu.Co do JOW-ow to wiele wsi,gmin itd. by mialy to co bylo,wiec nie przekonuj bo by byla dalsza kontynuacja sitwy rodzinno -biznesowej.

    OdpowiedzUsuń

Prześlij komentarz