Przejdź do głównej zawartości

Euro na przestrzeni lat | Młodzi w Polityce

W latach dziewięćdziesiątych XX wieku kilkanaście krajów europejskich postanowiła zrezygnować z walut krajowych (narodowych) na rzecz nowej wspólnej waluty o nazwie euro. W ten sposób powstała Unia Gospodarcza i Walutowa (Economic and Monetary Union – EMU). Co skłoniło te kraje do podjęcia tak ważnej decyzji z punktu widzenia społeczeństw, polityk oraz ekonomi? W poniższym artykule postaram odpowiedzieć się na to pytanie, korzystając z instrumentów makroekonomicznych.

Należy zacząć od definicji wspólnego obszaru walutowego – jest to obszar geograficzny, na którym funkcje środka wymiany pełni jedna waluta. Wspólny obszar walutowy określany jest też mianem unii walutowej. Pokrewnym pojęciem jest też unia monetarna, czyli, mówiąc dokładnie, grupa państw, które na stałe i nieodwołalnie przyjęły sztywne kursy wymiany dla swoich walut. W praktyce jednak wszystkie powyższe terminy określające EMU stosuje się zamiennie.

Znalezione obrazy dla zapytania euro

Zazwyczaj o wspólnym obszarze walutowym mówimy wtedy, gdy przedstawiciele wielu gospodarek (na ogół stanowiących odrębne państwa) postanowili wprowadzić jedną walutę jako wspólny środek wymiany, czego przykładem jest europejska Unia Gospodarcza i Walutowa. Zacznijmy od bliższego przyjrzenia się właśnie temu obszarowi i obowiązującej w niej walucie, czyli euro.

Od początku 2015 roku w skład EMU wchodzi 19 państw: Austria, Belgia, Cypr, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niemcy, Portugalia, Słowacja, Słowenia i Włochy. Potocznie nazywa się je Eurolandem, a oficjalnie – strefą euro. Historia narodzin wspólnej europejskiej waluty jest bardzo długa. Pierwszy ważny krok w tym kierunku nastąpił w 1992 roku wraz z podpisaniem traktatu z Maastricht (oficjalnie nazywanego traktatem o Unii Europejskiej), w którym określono m.in. warunki, jakie musi spełnić kraj zainteresowany przystąpieniem do planowanej unii walutowej. Należą do nich: deficyt budżetowy nieprzekraczający 3% PKB, dług publiczny nieprzekraczający 60% PKB, niska inflacja i poziom stóp procentowych zbliżony do średniej UE. W traktacie z Maastricht określono również harmonogram wprowadzenia nowej wspólnej waluty i zasady funkcjonowania Europejskiego Banku Centralnego (EBC), który rozpoczął działalność w Czerwcu 1998 roku. Razem z bankami centralnymi krajów należących do wspólnego obszaru walutowego tworzy on Europejski System Banków Centralnych (ESCB), który odpowiada za utrzymanie stabilności cen i realizację wspólnej europejskiej polityki pieniężnej. 

Znalezione obrazy dla zapytania euro

Początkowo przyjęcie wspólnej waluty europejskiej, czyli euro, zdeklarowało 12 krajów, a oficjalnie zaczęła ona funkcjonować 1 stycznia 1999 roku (w tej dwunastce znalazła się również Grecja, która jednak dołączyła do EMU dopiero 1 stycznia 2001 roku). Tego dnia kursy wymiany między dotychczasowymi walutami państw strefy euro zostały nieodwołalnie zamrożone. Kilka dni później na rynkach finansowych ruszył handel nową walutą, a także denominowanymi w niej papierami wartościowymi.

Do początku 2002 roku trwał okres przejściowy, w trakcie którego w obiegu wciąż znajdowały się waluty krajowe, a ceny w sklepach podawano zarówno w nowej, jak i starej walucie. Z dniem 1 stycznia 2002 roku w obiegu pojawiły się pierwsze banknoty i monety euro, a po kilku miesiącach waluta ta stała się jedynym środkiem wymiany na obszarze całej strefy euro.

Znalezione obrazy dla zapytania euro

Z punktu widzenia 12 krajów, które jako pierwsze przystąpiły do EMU, było to niezwykle śmiałe posunięcie. Euro zastąpiło waluty, które przeważnie znajdowały się w użyciu od setek, a nawet tysięcy lat. Co skłoniło te państwa do rezygnacji z rodzimej na rzecz wspólnej waluty? Niewątpliwie przemawiały za tym argumenty zarówno ekonomiczne, jak i polityczne. Jednak istotną rolę odegrało również przekonanie, ze wprowadzenie wspólnej europejskiej waluty przybliży zakończenie procesu tworzenia wspólnego europejskiego rynku towarów, usług i czynników produkcji, zainicjowanego niedługo po wojnie. Patrząc bardziej ogólnie, koszty i korzyści związane z przyjęciem wspólnej waluty można analizować w świetle teorii makroekonomii.

Michał Gonciarz

Komentarze

  1. W artykule nie poruszono tematu KTO kontroluje ilosc EURO w obiegu , jak rowniez KTO ustala poziom kredytow dla poszczegolnych czlonkow. Rowniez jak sie ma sprawa przystapienia do grupy EURO a pozbawienia sie SUWERENNOSCI panstwa - o czym przykladem mogly by byc perturbacje ekonomiczne GRECJI , MALTY ,itp. Ostatnio te problem ucichly celowo aby nie wywolywac PANIKI w panstwach ktore mogly by byc kandydatami do przyjecia EURO /tzn. dominacji NIEMIEC /.

    OdpowiedzUsuń

Prześlij komentarz